Taalkanaal

Onwijs onderwijs

 

Ooit heb ik, heel even maar, taallessen gegeven. Het was mijn ding niet echt. Toch krijg ik zo af en toe de kriebels om er terug iets mee te doen, maar dan op een andere manier, veel baanbrekender dan ik toen deed.

Daarstraks heb ik de (Duitstalige) muziek van de a-capella-band "Wise guys" ontdekt en ik ben totaal verkocht. Meteen bedacht ik dat het geweldig tof moet zijn om daarmee eens Duitse les te geven. Toch weet ik het wel: ik ben beter in het bedenken en op papier uitwerken van die plannen en dan zou ik een stand-in moeten kunnen laten gaan lesgeven.

 

De juiste toon.

 

Moderne educatieve pakketten met coole muziek. Zeg nu zelf, wie vindt een tekst als "Sonnenbrille auf und ab ins Café" (uit "Jetzt ist Sommer!" van de Wise Guys) niet interessant? Toch beter dan "Peter ist faul." of "My flowers are beautiful.", al zullen die zinnen ook wel zin hebben op hun eigen manier.

 

'k Kan geen noot zingen zonder vals te klinken, maar ik HOU van muziek en geniet ervan om ernaar te luisteren. Wat taal betreft ben ik veel vaardiger en ik leer ook snel vreemde talen. Zonder enige pretentie te willen verkopen kan ik wel gerust zeggen dat ik inzicht heb in grammatica en aanleg om een taal vlot te spreken. Mijn talenkennis is echter al te lang onder het stof beland. 'k Zou ze kunnen opfrissen door nog eens in mijn oude studieboeken te duiken.

Liefde voor taal èn voor muziek.

 

Liedjes gebruiken is echter veel plezieriger en die methode kan iedereen op elk niveau gebruiken. 't Zal wel niet helemaal nieuw zijn, natuurlijk niet, maar het helpt echt om taal te leren door te luisteren naar liedjes. Dat in combinatie met lezen - regelmatig boeken lezen is gewoon een must. Filmpjes kunnen helpen ook trouwens. Al ben ik niet zo'n TV-maniak, toch moet ik bekennen dat ik de brede basis van mijn talenkennis was Engels en Duits betreft toch voor een groot stuk te danken heb aan de Krimis en tekenfilmpjes waar ik vroeger van genoot.

Zelfs mijn tegenzin wat de Franse taal betreft, kon ik steeds opzij schuiven als het ging om fijne muziek en die songs hielpen me dan weer vooruit om de tal toch een beetje onder de knie te krijgen. Engelse, Spaanse, Russische en Duitse songs die je enkele keren passioneel meegezongen hebt - ook al was het dan waarschijnlijk niet op de juiste toon - daardoor kèn je heel wat woordenschat en de juiste grammaticale zinswendingen als vanzelf.

 

Boys boys boys ...

 

Onze kinderen groeien op met Engelse woordjes. Er is gewoon veel meer te horen in andere talen en ons huis is er nu eenmaal niet vreemd van. Gevolg: onze Tiener zijn kennis van het Engels neemt al behoorlijk vlot toe en hij kent in een aantal andere talen ook al wel enkele woorden. Het stelt op 't eerste zicht misschien nog niet heel veel voor, maar de basis is gelegd. Ze was er al snel. Als peuter begon hij mijn Russische uitspraken al te imiteren - al duurde het wel een tijdje vooraleer ik besefte dat "karakol mol" een poging was om "дарагой мой" (lees als [daragoj moj] = wat "liefste van me" betekent) te zeggen. Mama zei dat immers toch regelmatig tegen papa hè. Hij riep soms ook wel eens "lief, liiiief" naar zijn papa, hihi. Nu zou hij dat niet meer doen en tegen meisjes zal hij het - naar zijn eigen zeggen - zeker niet gauw gaan roepen ... zelfs niet fluisteren. Meisjes zijn (nog steeds) totaal not done. Zijn kleinere kleuterbroertje is een heel andere mening toegedaan. ;)

Die leert echter ook veel en snel van zijn grote broer en hij geeft helaas ook al wel eens af op meisjes (zucht) maar toch is hij ook dol op ze en dan vooral op een zeker Elfje met Italiaanse roots. Meneertje Kleutermans begint trouwens ook al wat Engelse woordjes rond te strooien.

Return (of "keer a keer wère")!

 

Daarmee ben ik terug bij de taal beland. De overdracht van taal meer bepaald. Imitatiegedrag werkt en mits wat bijsturing leren kinderen zo echt heel veel dingen dus het is enorm belangrijk dat we het hen ook aanbieden. Als we het zelf niet voordoen dan door het hen te laten zien en/of horen hè. Afwisselen is al helemaal ideaal. Dat heb ik net nog gelezen. In de bib haalde ik nl. een boek over hoe je als ouder(s) beter kan begeleiden bij het aanleren van een vreemde taal. Voor talenknobbels zoals wij is dat wel een heel interessant thema.

'k Bedenkt trouwens net dat spelletjes ook een heel belangrijke rol zijn gaan spelen en dan niet enkel qua Pokèmoniaans. Het is misschien wel iets om een taalcursus als game uit te werken. Vast ook niet splinternieuw, er bestaan immers ook al wetenschapscursussen in de vorm van een online spel, maar je kan er eindeloos veel kanten mee uit. Dat baanbrekende en vernieuwende waar ik het eerst over ging hebben, komt er hier echter nog niet mee tot uiting - of misschien moet ik dat nog maar voor mezelf houden en er dan later eens munt uit slaan. Al denk ik dat er eerst nog heel wat brainstormsessies aan vooral zullen moeten gaan.

  

Duale talenknoop

Vorig jaar hebben we een poosje een dagelijks Engels uurtje ingelast, maar we moesten het terug opgeven, omdat het frustrerend werkte op onze jongste zoon. Voor de Tiener ging dat wel, maar toch merk ik dat hij meer opsteekt uit filmpjes en spelletjes. Die interesseren hem zeker, terwijl zo'n gesprekje hem veel minder kan boeien. Als je het ook niet echt nodig hebt dan zal je het niet zo makkelijk onthouden, dat geldt voor volwassenen net zo goed. De passieve talenkennis is trouwens veel uitgebreider, wat normaal is: eerst moet je luisteren en lezen (= passief begrijpen), vlot spreken en zelf schrijven dat komt maar later.

Kinderen leren veel sneller een vreemde taal aan dan een volwassene. Dat hoor je zo vaak. Er is echter meer nodig en zolang er geen noodzaak is om te spreken en je niet echt ondergedompeld wordt in de taal hangt het er enorm van af hoe een kind er mee zal omgaan. Het kan net zo goed resulteren in chaos als er niet consequent mee omgegaan wordt - leerden we uit een cursus over tweetalig opvoeden die we tijdens mijn eerste zwangerschap gingen volgen. Bovendien zijn we geen native speakers en vooral op huis-tuin-en-keukentaal schieten we tekort dus als je dan foutloos een vreemde taal wil aanleren door ze consequent aan te bieden dan moet je zelf enorm veel gaan bijschaven, wat enorm arbeidsintensief zou zijn en dan loop je nog het risico dat je het verkeerd aanpakt. Nu ja, een perfectionist als ik zou er volledig voor gaan, maar we wilden niet overdrijven. Na wat wikken en wegen woog het gevoel door dat we het (voorlopig) maar op onze moedertaal moesten houden. Tenzij we zouden emigreren dan werd het vanzelf tweetaligheid doordat we ze thuis Nederlands zouden blijven aanleren. Wie weet, op termijn, ooit ...

 

Nog niet aan 't eind van mijn Latijn!

 

Onze kinderen tweetalig opvoeden hebben we dus bewust toch maar niet gedaan, maar ik kijk er naar uit om te zien hoe de Tiener vanaf september Frans zal aanleren en over 2 jaar wil hij naar de Latijnse dus ik ga nog mogen zweten. Kleutermans zal tegen die tijd in zijn moedertaal leren lezen en schrijven: hij heeft er nu al zin in - en tot mijn verbazing kende hij al heel wat lettertjes dus die is ook al niet te onderschatten. Op school gaf ik een lesje Russisch tijdens de atelierdag en als ik daar nog eens over begin dan weet de Tiener die er wel heel actief in de klas zat toch een heleboel dingen al niet meer. Kwestie van het nooit gebruiken hè. Zijn Engelse vaardigheden voor spelletjes die zijn best goed, al zeg ik het zelf. Als mama zie je het verschil maar als je eens toevallig merkt dat andere kinderen dat dan niet doen.

Nu ja, onze jongens spreken hier regelmatig talen die ik niet begrijp - en dan heb ik het niet over kindertaal en kleuterverbasteringen die steevast in mijn lijstje met grappige uitspraken belanden. De spelletjes op zich die brengen vaak heel wat eigen woordenschat met zich mee: al die Pokémon bijvoorbeeld, die hou ik al lang niet meer uit elkaar, maar ik heb wel door dat er een soort systematiek in moet zitten en dat helpt precies wel om kapstokken en links aan te maken in hun brein, maar het zijn niet de oefeningen die ik ga overwegen om mijn hersenen soepel te houden. Het verstand dat met de jaren komt, voelt zich toch al een beetje te vastgeroest voor sommige van die toeren.

Wel ben ik mijn Latijn alvast wat beginnen opfrissen, maar ik sta nog maar in mijn kinderschoenen en ik zal nog heel wat meer mogen presteren dan ik er ooit mee deed. Nu ja, ik heb ergens altijd spijt gehad dat ik die Latijnse (uit luiheid) heb opgegeven dus dit is een mooie tweede kans.

 

De emmer loopt (nog) niet over.

 

We hebben hier allebei al heel wat watertjes doorzwommen wat talen betreft, gaan er binnenkort terug in duiken met de kinderen en er zijn vast evenveel verbale en non-verbale zaken te leren als er druppels in de zee zijn, maar wie dit tekstje doorzwom ;) heeft toch ook weer wat lectuur binnen en vermits lezen de taalvaardigheid verscherpt, ben ook jij nu weer gegroeid door een stukje van mij.